CHÁT ĐÊ!!!

Nhu cầu chat đã trở thành thiết yếu chỉ kém hít thở hàng ngày, đã vượt qua ngưỡng

đam mê. Nó là một điều gì rất đời thường cũng như sáng ra làm cốc cà phê với

thằng bạn chơi chung chứng khoán hay chiều về uống bia với hội xem bóng đá. Nếu

có dây dưa thêm tý tình củm nữa thì càng thú vị.

Thời nay, khi cô đơn lên ngôi từng ngày, ai cũng cần có bờ vai ảo để khóc vùi (giả

vờ cũng được) cho quên ngày u ám. Lên mạng là sắm vai, gửi gắm khát vọng vùng

lên bằng username "không vui không làm"

Đặt cho mình một cái tên mới trên mạng, tô vẽ cho mình những khung tính cách trên

các diễn đàn, thực sự là những mơ ước về một con người mà họ muốn đạt được.

Nhìn vào những nickname là thấy ngồn ngộn những ước vọng, những hoài mong về

một con người ta muốn hóa thân.

Cha mẹ đặt tên ta không hấp dẫn, ta phải gỡ gạc lại bằng cái nickname choáng váng.

Sức hút của tinh thần “điệp viên" khiến online lúc này có hơi hướng một

cuộc vui mang tính phiêu lưu, ai cũng có khả năng tạo ra cho mình một cuộc sống

thứ hai, một James Bond bí mật bên trong thân xác nhạt nhẽo đang là ta này.

Tên chỉ là bước đầu và nói thật, mấy ai đặt nặng vấn đề tính nghiêm túc qua

nickname? Ngoại trừ địa chỉ email dùng cho công việc rất công thức và mô phạm

do cơ quan quy định, thì xưng danh giật gân là để làm nóng mình. Nhất là khi

nhảy vào cái biến Internet mênh mông này, phải biết đi từ những diễn đàn, những

đối tượng cùng nhu cầu trước khi buông câu khơi xa. Hoa lá cành thì chọn bạn cùng sở thích, còn thẳng một lèo, thì đăng nhập các trang kết bạn. Sẽ phải điền

thậm chí nếu tìm bạn quan hệ thể chất thì cũng có nhiều loại: cao gầy/ mập mạp,

một mẫu dài khoảng vài chục thông số: từ chiều cao, cân nặng, đến các thú vui đặc biệt, cho đến đối tượng bạn muốn tìm từ bao nhiêu tuổi, có kèm ảnh không;

nhấn nút hoàn thành và sau khi xác nhận thông tin đã được đưa lên, chỉ một thời

cảm giác mạnh hay có sử dụng roi da... Dĩ nhiên bao giờ cũng có một ô để bạn tự viết về mình. Đây là chỗ khiến đối tác quyết định có chấm bạn hay không. Bạn gian trăng tà con quạ kêu sương, bạn có một lô match results (kết quả tương

hợp) gửi đến.

Nhưng viết về mình thế nào trong những lời giới thiệu ấy? Cũng như phải bắt đầu một

topic kiểu gì để chen vào giữa cơ man những tâm sự căng mọng những nỗi đợi chờ

trên diễn đàn? Không kể những tâm sự cay đắng hoặc nếu đi khuyên người khác,

cần nói một lời nhè nhẹ đầy cảm thông, thể hiện là người đã trải qua những biến

cố sâu sắc, và không quên tiết lộ nay đang cần được làm mới mình, và sau hết, là người vui vẻ dễ chịu, biết đưa ra những lời hài hước ắt sẽ là ứng cứ viên

sáng giá cho một thiên tình sử online.

Sự sinh tồn trên mạng chính là những dòng status trên cửa sổ, nó làm sống động con

người ảo của bạn, bên cạnh một avatar hấp dẫn. Avatar tức hình đại diện là thứ

hiếm ai trưng mặt thật của mình lên, nhưng những dòng trạng thái thì tha hồ,

chữ nghĩa vốn liếng mau mau mang ra vận dụng.

“Đời ta có ai vừa qua". Có trời biết có ai vừa qua? Nhưng dòng status như thế

đủ để giai mơ màng ngẫm biết đâu là mình.

Chát với nhau không có gì cao siêu ghê gớm để đến nỗi dính mặt vào màn hình, trái

lại toàn những câu rất thường, những câu vô duyên nhất quả đấm mà khi yêu ta

vẫn dành cho nhau (nhưng khi đã yêu thì đến cái đấm cũng có duyên). Những lời

lẽ ấy đặt trong khung cửa sổ, nó mang độ âm vang của bàn phím gõ lạch xạch của

những phút gắng thoát khỏi nỗi buồn chán nơi công sở chật hẹp quen thuộc. Nó là

tấm giấy thông hành cho la bước vào một thế giới phản chiếu đời thực, nhưng tự

tôn chỉ. Ngay cả việc tìm một quan hệ cũng thế, dường như không ai thật thà đến

do hơn và quan trọng nhất là tính đùa cợt, khả năng phóng đại đã được lấy làm

mức nghĩ hôm nay có buông câu tán tỉnh là ngày mai ta sẽ thành đôi.

Cái âm hưởng không ràng buộc, đong đưa cho đỡ tẻ kiểu như "nhớ em bùn đến

chít”, cưa sừng làm nghé với những câu đệm "he he, ak ak, trùi, pó tay”,

không ra Nam ra Bắc, như một loại ngôn từ thoạt đọc thấy chối. Song chát với

nhau lâu lâu, cũng thấy chúng có cái tiện là nhí nhảnh hóa nội dung truyền đạt,

là một thái độ “quẳng gánh lo đi mà vui sống". Giữa bề bộn sự trịnh trọng

cách xả stress hiệu quả.

và thuyết giáo, giữa món trào lộng đến tục tĩu của tiếu lâm học trò này như một

Chát chít vì thế hơn cả một thói quen được sử dụng không còn dừng ở mức độ trào lưu,

là vì sự chia sẻ không bao giờ cầu kì phức tạp, không phải đặt câu chỉn chu,

viết tắt hay lóng sao cũng được miễn là đối tác hiểu ý nhanh nhất. Nó vừa giống

món fastfood nhanh và đồng đều khẩu vị, vừa có cái thú tùy nghi pha, dấm mắm

của mỗi người chơi. Một trong những gia vị ấy chính là các biểu tượng (smiley).

Không biết các biểu tượng có làm người ta yêu nhau nhanh hơn không, những việc chọn

được biếu tượng thích hợp với tâm trạng cũng khiến thấy mình có duyên ra phết.

Và quan trọng nhất, nó đỡ nội dung. Thời nay, tán nhau ai còn dông dài vận dụng

điển cố "anh nhớ mãi phút giây huyền diệu” kiểu thơ Puskin chép sổ tay để

bộc lộ tâm trạng nữa.

Vậy thì văn hóa chất này, với những biểu tượng kia, là một sự thay thế gọn nhẹ.

Đằng nào chả yêu nhau, bây giờ anh chị thích ú tim ngập ngừng đuổi bắt quanh

gốc cây hay là không đầy chớp mắt, tín hiệu chát đã nói thay tất cả? ông Xuân

Diệu có sống đến giờ cũng thấy câu “mau lên chứ, vội vàng lên với chứ” của mình

đã hơi bị chậm.

Tốc độ đường truyền Việt Nam chưa đến 2 megabyte một giây, nhưng đã là nhanh hơn tất thảy mọi tốc độ lưu thông. Tán tỉnh nhau qua mạng vì thế cũng không nằm ngoài tốc

độ ấy, và câu hỏi bật ra lúc này là “Bao giờ gặp nhau?". Offline có nghĩa là bước tiếp theo

của quá trình tìm hiếu, hiện thực hóa mối quan hệ. Nhưng đến đây liệu ai đã dám chắc nhiệm vụ ghê gớm của Internet đã chấm dứt? Dường như vì mối quan hệ trót sinh ra dưới ngôi sao Internet nên nó mang thuộc tính của mạng: chóng vánh, dễ đến và dễ đi. Lên mạng chát hay tâm sự là với tất cả mọi người, available với cả thế giới, nên khả năng luôn có những con cá to hơn lởn vởn trong suy nghĩ.

Offline là thử thách thực tế phải đối diện và rủi ro có khả năng bị lật tẩy nên đâm lo. Cho dù nàng đã mạnh dạn gửi vài tấm hình chụp cảnh đợt đi nghỉ mát vừa rồi, có thể chàng đã cho xem blog (sao mà anh ấy viết blog hóm thế không biết!), nhưng trăm nghe không bằng một thấy. Mồm ngang mũi dọc bên ngoài vẫn hơn cái mặt vuông máy tính phẳng lì vô cảm.

Phấp phỏng như chờ kết quả xổ số, cũng rộn ràng trong tim nếu người ấy quả là ý trung nhân. Và một khi đã không ưng bụng thì mắt nhìn xa xôi, giọng nói đều đều giữ nhịp tim bảy lăm lần một phút, trong đầu nghĩ đến cuộc offline khác: "Chúng mình hãy cứ là bạn bè đã nhé". Tình qua chat, yêu qua mạng rút cục là tại duyên số.

Trong những mối tình online này, tình địch có bao giờ biết nhau, và chẳng ai dám chắc mình đã chiếm giữ được trái tim của kẻ vẫn đang chăm chỉ thoại với mình. Cuộc hẹn tuyệt vời là cuộc hẹn mà cả hai đều thấy từ phút này trở đi, chát chít online chỉ còn là thời quá khứ. Nhưng với 16,5 triệu người Việt Nam dùng Inlernet và còn tăng lên cả triệu mỗi năm, dự báo sẽ còn lâu mới bão hòa, và một cuộc đời nhàn nhạt luôn là mảnh đất màu mỡ để nhu cầu online sinh trưởng. Cặp mắt hạn hẹp nơi bàn giấy của ta vẫn phải chấp nhận nhìn vào cuộc đời rộng lớn này bằng cửa sổ màn hình.

Dĩ nhiên, đứng đắn đầy mình như ta, đời nào ta lại sa bẫy mấy vụ báo chí bêu riếu như dùng chất mà lừa tình hay chat “đồi trụy”. Ta cũng thấy mình chẳng dễ rơi vào cảnh thổn thức. Ta tỉnh táo lắm. Chat chỉ là phương tiện mà thôi. Ta chắc nịch, với câu chuyện "dễ đến, dễ đi" của làm quen qua chat, ta chỉ dành cho nó một thái độ chừng mực, thậm chí còn hơi đùa cợt. Rồi cho đến một ngày, một lời nhắn có vẻ tán tỉnh gửi đến (bằng tiếng Anh nhé, mà như thế thì không biết đối tác xưng hô thế nào): "Mình/em đã đọc những điều bạn/anh viết. Bạn/anh đừng buồn...” và sau đó là những điều tình cảm nhất mà người ta có thể nói được. Ta còn biết làm gì hơn là gõ bàn phím trả lời đây?

LŨ TRẺ MÊ CUỒNG

Chúng sung sướng, rảnh rỗi thân xác quá, chưa bao giờ khóc thương cha mẹ nhưng sẵn nước mắt gào rú đau khổ vì không gặp sao Hàn.

Thật kì quái! Vậy cái thế giới thực mà chúng sống chung là gì?

Chúng có 18 năm trong đời để được gọi là “trẻ con”. Với thời bi giờ thì hết khoảng 12 năm trong số đó chúng chơi với internet. Nhưng đó là “thế giới ngầm” của chúng.

Thế giới Internet khổng lồ, ghê gớm và đầy quyền lực. Chúng có thể học làm bánh, trang điểm, làm đồ chơi thủ công siêu đẹp ...Chúng có thể ngồi ôm đàn hát, post youtube và… trở thành ngôi sao qua mạng... Chúng có thể biết về một thế giới người lớn khắp nơi. Đó là 1 thế giới không có giới hạn – trừ khi bạn ngắt mạng và nhốt chúng vào 4 bức tường.

Rõ là ảo nhưng lại là thực!

Vì ở trường, đám trẻ học cách tả con gà, tả cô giáo, học cách nói về 1 hành động tốt giúp bạn, học cách tả ngôi trường của nó. Lớn hơn một chút, chúng học Rừng Xà Nu, học Mảnh Trăng Cuối Rừng, học Đôi mắt “nhận đường” của Nam Cao...

Nhưng thế giới ảo của những tâm hồn bé nhỏ đã phình ra đến vô cùng. 12 tuổi, chúng cầm điện thoại di động đi làm phim ngắn. 16 tuổi, chúng chơi trong những nhóm nhảy và vẽ tranh đường phố quen biết qua mạng. 18 tuổi, bước chân vào đại học, chúng nộp dự thi một bộ phim hoạt hình ghép từ những bức ảnh chụp liên tiếp. Trong khi đó, ở trường, cô giáo vẫn mải mê giảng về cơ chế hoạt động của chiếc lò gạch và các phép cộng hóa học chúng chưa bao giờ thấy trong đời.

Cũng trong hai thế giới “lệch pha” đó, ông bố, bà mẹ, nhà tâm lí học, nhà báo vẫn đang bận lùm xùm trách móc, tranh luận trên mạng là có nên dạy giáo dục giới tính từ lớp 2 không? Có nên “vẽ đường cho hươu chạy” từ lớp 5 không? Có cần thầy cô tâm lí ở trường không?

Trong khi đó, 11 tuổi, có lẽ những cậu trai đã bắt đầu xem những đoạn phim “người lớn” trên trang lauxanh hoặc tha hồ thấy các hot girl, ca sĩ đua nhau lộ hàng, cởi quần, cởi áo trên mạng. Những cô bé gái chưa được mẹ dạy cách sử dụng băng vệ sinh đã kịp thấy việc cởi áo sơ mi để lộ áo ngực màu hồng hờ hững và chụp hình trên mạng thì sẽ được các bạn xem là hot girl xinh đẹp.

Người lớn thì tự hào là họ đang nuôi nấng thế giới của những đứa trẻ chưa biết làm và vẫn còn há họng ăn nhờ cha mẹ.

Họ phẫn nộ gào lên “Chúng mày chưa khóc cha khóc mẹ nhưng đã đổ xô đi khóc thần tượng”. Họ la mắng lũ trẻ là sống vô nghĩa, không lí tưởng, không khao khát hành động, không yêu cuộc sống, phù phiếm, giả tạo, mê muội những ca sĩ, sao Hàn từ xa xôi ở đẩu ở đâu đến.

Họ gọi tên chúng là mù quáng!

Chỉ có điều, vào ngày chúng xin tiền đi nghe thần tượng hát, họ dễ dàng ném ra cho chúng chơi. Bởi cho con chơi một chút có sao?

Họ vô tâm trước thế giới tâm hồn bí ẩn và cô đơn của chúng. Họ ngụp lặn bên tiền, cốc bia, quần áo, đồ hiệu. Có tiền vác về sắm sửa lên người đám con – âu cũng đã là khó nhọc lắm rồi. Thậm chí, có gia đình còn hoảng loạn không hiểu vì sao con mình tự tử, chỉ giải thích một câu duy nhất là “cháu ở nhà ngoan thế kia mà!” cho sự tiếc thương muộn mằn.

Đi học, thầy cô chẳng dạy gì cho đám trẻ về sự tự tin của 1 con người, giá trị vô tiền khoáng hậu của chúng, sự kì diệu của thân thể và trái tim chúng. Họ quay lưng và từ chối cách đứa trẻ miêu tả niềm hân hoan của chúng trước một điệu nhảy hip hop, trước những bức tranh tường của kẻ giang hồ ngoài phố. Những đứa trẻ chưa bao giờ dám nói rằng chúng thích được xem ngôi sao Hàn Quốc hát hơn là đứng đồng ca. Thầy cô từ chối những đứa trẻ tỏ ra dốt nát hơn bạn bè chúng. Vì có nguy cơ biến thành nhân tố khiến họ không thể trở thành giáo viên giỏi cấp thành phố.

Không ai cho chúng bày tỏ cảm xúc tự nhiên của ngày lớn lên, ngoài chính những đứa trẻ giống chúng….

Khi chúng ta từ chối giọt nước mắt của những đứa trẻ, thì đừng trách chúng sao sống không có lí tưởng!

NHẮN GỬI CHỒNG YÊU

"Chồng yêu quý!

Năm mới đến rồi, em thức mấy đêm liền suy nghĩ thật lâu cuối cùng quyết định tổng kết những biểu hiện của anh trong năm vừa qua."

Làm như vậy em mong rằng trong thời khắc của năm mới, anh sẽ cố gắng hơn, bắt đầu thực hiện kế hoạch mà em nêu ra. Làm như vậy là để cuộc sống của chúng ta hạnh phúc, vui vẻ hơn thôi!

1. Đừng có về đến nhà là vứt giầy lung tung. Nếu anh không thể đảm bảo được đôi giầy size 43 của anh hạ cánh an toàn trong tủ giầy thì ít ra hãy để cho hai chiếc giầy được ngay ngắn bên nhau.

2. Khi bước vào nhà anh hãy tra chìa khoá vào ổ, như vậy bảo đảm lúc ra khỏi nhà anh không cần bới tung lên để tìm chìa khoá.

3. Không trông mong anh giặt tất, nhưng anh cần phải thề rằng anh không vứt tất mỗi chiếc một nơi.

4. Đừng có bới tung phòng lên để tìm kính vì nó sẽ xuất hiện một cách thần bí ở nơi anh không thể nào nghĩ ra được.

5. Xem tivi trong phòng khách đừng có làm vỏ hạt bí giống như là máy bay giấy. Máy bay giấy còn có trọng lượng chứ vỏ hạt bí làm sao mà bay được vào thùng rác?

6. Kiến thức sơ đẳng nhất là chai nước hoa quả mở ra rồi thì phải uống hết chứ để lại 1/3 như vậy thì ai uống?

7. Xem bóng đá không có tội gì cả, nhưng nửa đêm nửa hôm xem bóng đá hò hét vang nhà, chửi thề om sòm là tội rất lớn.

8. Nhà mà có đàn ông thật tốt, nhưng mỗi lần đi toa lét anh nhấc nắp lavabô lên thì còn tốt hơn rất nhiều.

9. Nửa đêm xem phim kinh dị cũng không sao cả, nhưng anh phải nhớ rằng vợ anh là người phụ nữ yếu đuối. Đừng để thể hiện trong mọi giây phút quan trọng anh đều bảo vệ được em nên cũng bắt em phải xem cùng.

10. Em chăm chỉ, vui vẻ nấu nướng như vậy thì dù có không ngon anh đừng có châm chọc. Nấu cho anh ăn đã thể hiện “tấm chân tình” của em lắm rồi.

11. Lúc ăn cơm đừng có xem tivi, đọc sách báo. Tốt nhất là chỉ nhìn đũa bát và nhìn... em.

12. Đừng có mà giả vờ bị ốm mỗi khi nhờ anh rửa bát, giặt quần áo hay làm việc nhà. Anh phải chăm chỉ một chút hơn có được không?

13. Tivi trong nhà là mua bằng tiền của anh? Đúng vậy. Nhưng nếu anh chỉ có một đôi mắt thì đừng có mà vừa mở tivi, vừa bật máy tính và tất cả các bóng đèn trong nhà.

14. Tắm rửa không thể bảo đảm 1 ngày một lần, nhưng chí ít thì anh cũng đừng có quá 3 ngày một lần nhé.

15. Rửa mặt thì anh cũng phải rửa tay và cổ chứ. Đừng để chỉ có mỗi mặt không là xong.

16. Đi ngủ anh dang chân dang tay trông thật thoải mái và đáng yêu, nhưng như vậy anh đành lòng để cho vợ anh ngủ dưới sàn nhà hay sao?

17. Anh thật đáng ghét, đi ngủ cuốn hết cả chăn của em. Nửa đêm em bị lạnh mà tỉnh dậy thì sẽ đánh đấy.

18. Sáng sớm gọi anh dậy thì chỉ cần 5 cuộc thôi, chứ đừng để em gọi nhiều đấy nhé, anh chàng lười ạ.

19. Ngày mới, việc đầu tiên anh dậy là hãy tìm quần áo sạch mà mặc đi làm. Nếu không cứ để y nguyên như vậy mà đến cơ quan, sẽ có cơ hội khoe được hình dáng mình mà.

20. Lái xe đừng có mà “sở lượn” quá nếu không em sẽ cảm thấy không an toàn khi đi với anh.

21. Đừng có biến nhà mình thành cột khói vì khói thuốc lá nghi ngút của anh.

22. Mua đồ mỹ phẩm của đàn ông cho anh dùng thì cũng đừng có từ chối vì nếu không em sẽ phải dùng hết số mỹ phẩm dành cho đàn ông ấy đấy.

23. Đưa em đi làm thì phải đưa đến cổng công ty chứ đừng đến đèn xanh đèn đỏ đã bắt em xuống rồi.

24. Ban ngày lúc nào rảnh rỗi thì gọi điện cho vợ, nói một câu “anh nhớ em” cũng được chứ sao.

25. Đừng có mà suốt ngày nhìn ngắm các cô gái đẹp.

26. Nếu có việc gì cần em giúp thì cũng đừng ra vẻ ta đây. Dù em là vợ anh nhưng về công việc em cũng có sự nghiệp của mình chứ.

27. Hết giờ làm việc đón em về thì hãy vứt bỏ bộ mặt công việc đi nếu không mọi người lại nghĩ anh là đồng nghiệp của em đấy.

28. Thỉnh thoảng cũng phải rủ em đi ăn ngoài chứ, có tốn kém chút ít nhưng lại vô cùng lãng mạn.

29. Khi chọn món ăn thì chọn những món anh thích, nhưng cũng phải để ý đến những món em thích chứ, nếu không em sẽ không tha cho anh đâu nhé.

30. Anh thích ăn quà vặt cũng được nhưng em chẳng thích anh ngồi quán vệ đường ăn quà đâu nhé.

31. Em không phản đối anh tụ tập cùng bạn bè, nhưng em không thích phải đón ông chồng nồng nặc mùi rượu ở cửa.

32. Mỗi tháng tặng hoa em một lần, chẳng cần hoa hồng nhung đâu, thế là có gì quá đáng đâu.

33. Em đi đâu cũng muốn mua gì đó cho anh, vì vậy anh đi đâu đừng có về tay không đấy nhé.

34. Chỉ mong anh biết rằng anh tặng gì em cũng thích. Đừng có lấy cớ anh không biết em thích gì nên không bao giờ mua cái gì cho em.

35. Đi đến cửa thì phải kéo cửa cho em đi, đừng có để em đi đến đâu cũng phải tự mình làm việc đó.

36. Em biết anh là người vô tâm, nhưng mỗi lần ăn táo đừng có chọn quả to nhất có được không?

37. Mình chi tiêu là vì gia đình này nên anh đừng có suốt ngày kêu nghèo kêu khổ.

38. Cuối tuần có thể thu xếp cho hai vợ chồng đi đâu đó riêng được không? Chứ đừng cứ đến ngày đó lại tụ tập cùng bạn bè của anh.

39. Anh chơi điện tử suốt đêm để xả hơi thì em lên mạng chát cũng đừng nói này nói nọ nhé.

40. Có người đàn ông nói chuyện với em, lắng nghe em tâm sự thì xin anh đừng có dán mắt vào màn hình ti vi, chẳng nói chẳng rằng giống như là khúc gỗ.

41. Họ hàng em đều mong em lấy được người chồng giỏi giang, biết thương yêu vợ. Nên anh có thể giả vờ trước mặt họ như vậy có được không?

42. Ở nhà với nhau anh không làm gì cũng được nhưng đừng để mẹ đến nói này nói nọ là em phải chăm sóc anh tốt hơn.

43. Sinh con đẻ cái còn liên quan đến kinh tế, sự nghiệp cũng rất quan trọng nên anh đừng có suốt ngày giục em sinh con.

44. Em đi chơi, họp lớp thì anh ở nhà cũng phải tự lo ăn uống, chứ đừng có đợi tối em về kêu đói ầm nhà khiến cho em áy náy cả tuần.

45. Sáng sớm đi toa lét xin anh đừng chiếm nó hơn nửa tiếng đồng hồ.

46. Xin anh đừng có ăn tỏi xong liền hôn em (trừ khi em cũng ăn).

47. Khi không ăn tỏi thì hãy thường xuyên hôn em nhé. Em rất cần những biểu hiện yêu thương như vậy.

48. Nữ đồng nghiệp gọi điện đến đừng có mà vội vàng nhận điện ngay.

49. Công ty tổ chức tiệc tùng mà các đồng nghiệp nam khác đều lấy cớ việc gia đình không đi dự thì anh đừng có tích cực như vậy có được không?

50. Mỗi khi lễ tết đến mua quà cho bố mẹ em thì anh hãy tự mang đến chứ đừng nhờ em chuyển cho bố mẹ.

51. Anh bị ốm em chăm sóc hết mình nên đến lúc em bị ốm ít ra anh cũng phải có vài câu hỏi han âu yếm chứ.

52. Xem phim truyền hình hay xem đĩa đều hay cả, khỏi cần tranh cãi nhiều, nhưng ít ra anh cũng phải thoả mãn sở thích của em chứ.

53. Khen em đẹp là nghĩa vụ của anh. Vì vậy hãy xoá bỏ hết những từ như béo, dốt, lười trong kho từ vựng của anh đi nhé.

54. Đi cùng em gặp cô gái đẹp cũng có thể nhìn, nhưng đừng có nhìn chằm chằm để rồi va đầu vào tường như thế.

55. Em tìm mãi mới được chiếc váy ưng nhưng chỉ còn số bé thì anh cũng đừng có lớn tiếng hỏi: “Liệu em có nhét mình vào được không đấy?”

56. Dù có giả vờ thì cũng cần nhẫn nại đi mua sắm cùng em chứ. Một năm chỉ có đôi ba lần thôi mà.

57. Hẹn với em rồi thì đừng có đến muộn hay huỷ hẹn. Trừ khi em là người thay đổi thời gian và huỷ hẹn.

58. Khi ở nhà bảo em làm việc gì thì cũng phải nói hẳn hoi vì ăn có mời, làm có khiến mà. Như vậy em sẽ vui vẻ làm việc cả ngày.

59. Có thể làm nũng với vợ nhưng đừng quá 3 lần một ngày.

60. Nhắn tin cho em đừng có chỉ dùng ba từ ngắn ngủi “không, có, được”...

61. Đừng có chỉ nói “anh yêu em” trước khi kết hôn mỗi ngày một lần.

62. Nếu có gặp bực bội gì trong công việc thì cũng đừng trút giận lên người em. Ai ức hiếp anh, ai trêu ghẹo anh thì anh phải tìm người đó chứ.

63. Đã đồng ý làm việc gì cho em thì dù to nhỏ cũng phải cố gắng làm chứ.

64. Khi em gọi điện cho anh mà chưa nói gác máy thì anh đừng có chủ động gác máy trước.

65. Nghe nhạc không chỉ có nghe không mà anh cũng cần phải biết cảm nhận chứ.

66. Lúc mọi người vui vẻ bên nhau anh đừng có làm người im lặng là vàng mà cũng đừng có quá náo nhiệt.

67. Sáng trước khi ra khỏi nhà và tối về đến nhà nhớ phải ôm hôn em.

68. Anh phải nhớ anh là đàn ông, đừng có mà nhìn thấy chuột lại kêu to hơn em.

69. Khi đi chợ nhớ chủ động xách những túi nặng cho vợ.

70. Đừng có gắp những thứ anh không thích ăn vào bát em.

71. Nửa đêm con khóc đừng có bịt tai lại ngủ ngon lành như không có gì xảy ra.

72. Khi con trẻ nghịch ngợm mắc lỗi thì anh phải dạy dỗ chứ không phải chui vào trong buồng chơi điện tử.

73. Nếu như em và mẹ anh có trục trặc gì thì anh phải làm rõ vấn đề rồi mới quyết định nói giúp ai.

74. Em gái anh soi mói em thì anh cũng cần phải nói giúp em vài câu chứ, đừng có đứng về phía cô ấy trách móc em.

75. Thấy em xem phim rồi khóc thì đừng có cười nhạo em và nói rằng “sến” nhé.

76. Khi em làm việc nhà thì anh không được ngồi trong toa lét đọc báo.

77. Anh lúc nào cũng phải nhớ nói với em rằng: “Em vất vả quá!”

78. Lúc nào anh cũng phải đối xử nhẹ nhàng với em vì em là người phụ nữ hay khóc, hay lo lắng.

79. Khi em nói đẻ con đau thì anh không được nói: “Phụ nữ ai chẳng phải như vậy!”

80. Khi qua đường thì phải dắt tay em và đừng nói là tay em lạnh như tay ma đấy nhé.

81. Khi em cho đứa trẻ ăn mày tiền thì anh cũng không được khoanh tay đứng nhìn.

82. Nếu anh giận em thì không được đập đồ đạc, chỉ được ném gối và chăn mà thôi.

83. Không được nói với em rằng: Anh hết cách rồi.

84. Có lẽ chúng ta sẽ không thể sống với nhau suốt cả đời, nhưng cho dù là sống được bao lâu thì anh cũng phải để cho em có được cuộc sống vui vẻ đấy.

E mệt rồi! Tạm đến đây thôi! Cuối 2017, e sẽ bổ sung sau nhé!"

Jesus Christ - ĐẤNG CỨU THẾ

Đúng 2016 năm trước đây, Đức Chúa Jesus Christ ("Đấng Cứu chuộc lỗi cho Thế gian = Đấng Cứu Thế) đã Giáng Sinh để cứu chuộc rất nhiều lầm lỗi của loài người, theo giáo lý Thiên Chúa.

Ngay tên gọi của Đức Chúa đã nói rất rõ rằng loài người nhiều tội lắm. Nhiều đến nỗi Chúa Trời đã từng nổi giận tạo nên nạn Hồng Thủy để dâng nước làm chìm mọi kẻ độc ác, xấu xa. Thế nhưng, vẫn còn người tốt là ông già Noe! Đây là một trong những triết lý độc đáo trong tư tưởng của Kinh Thánh. Nhờ lòng tốt, Noe được Chúa báo cho biết để đóng thuyền, cứu được gia đình ông và các sinh vật, mỗi loài, một đôi.

Thời gian trôi qua, bản tính xấu xa của con người không những không bị mất đi mà còn hoành hành dữ dội và ngang ngược hơn. Không còn cách nào khác, Đức Chúa Trời đã phải cho con mình đầu thai xuống trần thế để gánh bớt tội lỗi cho con người.

Như vậy, Chúa Jesus đã giáng sinh để gỡ bỏ lỗi lầm, giải bớt những hiềm khích, khuyên răn con người làm điều phước đức để hưởng ân điển của Chúa.

Chúa dạy con người rất nhiều điều. Chúa dạy con người phải sống vì người khác: "Vả lại, chẳng có người nào trong chúng ta vì chính mình mà sống" (Rô-ma, 14.7). Chúa đem đến cho con người sự lạc quan vui sống, khuyên nhủ con người luôn giữ vững đức tin và "Hãy xin, sẽ được; hãy tìm, sẽ gặp; hãy gõ cửa, sẽ mở cho" (Ma-thi-ơ, 7.7).

Chúa còn kêu gọi: "Hỡi dân ngoại, hãy đồng vui cùng dân Chúa" để "người mạnh kẻ yếu phải hòa - hiệp nhau" (Rô-ma, 15.1-10). Chúa còn khuyên con người phải luôn hướng tới sự công bình, vì sẽ được no đủ. Phước cho những kẻ làm cho con người hòa thuận, vì sẽ được gọi là con Đức Chúa Trời" (Ma-thi-ơ, 5.6-9)...

Đồng bào giáo dân luôn kính Chúa, làm tròn bổn phận công dân trong thời đại mới. Hiểu rõ tâm nguyện đó, Đảng và Nhà nước ta luôn quan tâm đến đồng bào công giáo, coi đây là vấn đề nguyên tắc của lẽ phải, công bình như Chúa Jesus vẫn hằng mong mỏi.

Cách đây đúng 69 năm, năm 1948, giữa công việc lãnh đạo kháng chiến nặng nề, Chủ tịch Hồ Chí Minh vẫn gửi thư cho đồng bào Công giáo nhân lễ Giáng Sinh: "Nhờ Chúa mà đến nay, dân tộc ta đã đoàn kết lại càng đoàn kết hơn", rồi đây, thắng lợi sẽ cho chúng ta lễ Chúa long trọng hơn, trong một bầu không khí vui vẻ và tươi sáng của một nước hoàn toàn thống nhất và độc lập" (Hồ Chí Minh tuyển tập, t. 5, tr. 538).

Đọc lại những dòng đó của Hồ Chủ tịch chúng ta thấy thấm thía và sâu sắc biết bao tình cảm và trí tuệ của Bác Hồ. Hồ Chủ tịch đã nhận thức rất rõ về công lao của Đức Chúa trong "vai trò" hướng dẫn, hòa hiệp để kiến lập khối đại đoàn kết toàn dân. Lời khẳng định của Hồ Chủ tịch về "lễ Chúa long trọng hơn" đã, đang và sẽ mãi là hiện thực.

Xin chúc mừng Lễ Giáng Sinh hạnh thuận, công bình!

P/s "Chúa ơi, Chúa ơi, sao lại bỏ rơi con ?"

GỬI CON GÁI

Con ơi! Dù con sợ Tình yêu, Tình yêu vẫn cứ đến. Nếu là nguồn vui thì con phải nâng niu nó như một người mẹ âu yếm đứa con nhỏ. Nếu đấy là một vết thương lòng thì cũng có thể làm con vương vấn, nhưng rồi tình yêu sẽ lại băng bó cho con.

Con đừng bao giờ tự hỏi rằng người yêu con có xứng với con không?Cái thứ Tình yêu mà lại mặc cả như món hàng ngoài chợ thì không còn gọi là tình yêu được nữa. Yêu là không so tính thiệt hơn, con ạ!

Nếu người con yêu là một người nghèo khổ thì con sẽ cùng người ấy chung sức lao động để xây đắp tô thắm cho Tình yêu. Nếu người yêu của con già hơn con thì con làm cho người đó trẻ lại với con. Nếu người yêu con bị cụt chân thì con sẽ là cái nạng vững chắc nhất đời họ. Tình yêu đẹp nhất sẽ đến với con nếu con nghĩ và làm đúng lời cha dạy.

Nhưng con cũng phải luôn tự hỏi xem người đó yêu con vì lẽ gì. Nếu người đó yêu con vì sắc đẹp, con nên nhớ sắc rồi sẽ tàn. Nếu người đó yêu con vì có chức tước cao thì khẳng định người đó không yêu con, con hãy từ chối và bảo họ rằng địa vị không bao giờ làm sung sướng cho con người, chỉ có sự làm việc chân chính mới thoả mãn lòng người chân chính.

Con phải độ lượng, phải giàu lòng vị tha nếu có sự hối hận thực sự. Con phải chung thuỷ với người con yêu. Nếu con làm mất hai chữ quý báu ấy, con sẽ hổ thẹn không lấy gì mà mua lại được. Con sẽ không được quyền tự hào với chồng, với con, với xã hội. Nếu con dễ dàng để cho 1 kẻ xa lạ nào đó đặt cái hôn gian manh bẩn thỉu lên môi con, thì trước khi hôn họ đã khinh con, đang khi hôn họ cũng khinh con và sau khi hôn họ càng khinh con hơn nhất.

Ai sẽ vì con mà chăm sóc đời con, vui khi con có tin mừng, buồn khi con không may, nhất định đó là chồng con.

Con hãy yêu đi, tha thiết yêu đi, yêu như trước kia mẹ con đã yêu cha.

Cha của con

Karl Marx.

VỚI VỢ MÀ VÔ TÂM LÀ CÓ TỘI

Các công trình nghiên cứu tâm lý giới gần đây đều cho thấy nhu cầu chia sẻ tâm tình của phụ nữ cao hơn đàn ông.

Tất cả những người vợ trên thế gian này đều thích được chồng quan tâm đến mình. Nếu người vợ có tâm sự buồn phiền hay một niềm vui nào đó, họ rất muốn chia sẻ với người khác, trước nhất là với chồng.

Nếu người chồng lại có trái tim vô cảm, không nhận thấy trái tim xao động trong tâm hồn người vợ thì đó là niềm bất hạnh lớn mà tiền bạc, của cải không thể thay thế được.

Nói đơn giản như vợ may được bộ quần áo mới hoặc làm kiểu đầu mới mà người chồng vô tình không nhận ra những thay đổi đó, không một lời bình luận khen chê, thì bao nhiêu công sức của vợ còn nghĩa lý gì?

Trong khi chị ta đến cơ quan, từ thủ trưởng đến nhân viên, ai vừa gặp chị cũng nhận ra điều mới mẻ đó và trầm trồ khen ngợi, thử hỏi có người vợ nào không cảm thấy buồn khi sống bên người chồng vô tâm như thế?

Người đàn ông nào đã từng yêu dù chỉ một lần chắc chắn cũng nhận thấy tình cảm của người phụ nữ họ yêu không bao giờ phẳng lặng như mặt nước ao hồ mà thường xuyên lên xuống như ngọn sóng. Nếu dùng đồ thị để thể hiện tình yêu của họ thì đường biểu diễn có hình “sin”. Đa số đàn ông cho điều này là lạ, có người tưởng rằng mình đã yêu phải một người kỳ quặc nhưng thật ra hầu hết nếu không muốn nói là tất cả phụ nữ đều như thế!

Tình yêu của phụ nữ lúc đi lên, họ sẵn sàng hiến dâng và tiếp nhận mọi thứ nhưng khi lên đến đỉnh rồi, giống như con sóng, nó đổ ụp xuống rất nhanh, nó diễn ra theo một chu kỳ tự nhiên, không phụ thuộc vào ý muốn của họ. Chu kỳ này thường giao động trong khoảng từ 21 đến 35 ngày.

Có những ông chồng phát điên lên: “Anh đã làm gì sai? Tại sao em lại như thế?”. Nhưng có gì “vô duyên” hơn câu hỏi ấy bởi vì không bao giờ có câu trả lời, ngoài sự im lặng hay những giọt nước mắt và tiếng thở dài thất vọng.

Có những người chồng khi thấy vợ lộ vẻ đau buồn đã không chia sẻ còn gay gắt: “Nhà cao cửa rộng, đầy đủ tiện nghi, con cái khoẻ mạnh, còn muốn gì?”.

Có lẽ với nhiều đàn ông, tiền là giải pháp của mọi vấn đề. Khi họ còn nghèo, người vợ buồn phiền họ thông cảm được, bởi nỗi khổ khi thiếu thốn về vật chất ai cũng nhìn thấy. Nhưng bây giờ họ giàu lên, nhà ba bốn tầng ôtô, tivi, tủ lạnh, điều hoà, cái gì cũng có mà người vợ mặt ủ mày ê là điều họ không thể chấp nhận. Họ không biết rằng khi nhu cầu vật chất của người phụ nữ đã được thoả mãn, họ sẽ nhận thức một cách rõ hơn về nhu cầu tình cảm của mình. Người chồng nào nghĩ rằng người phụ nữ giàu có thì lúc nào cũng vui sướng và mãn nguyện là hoàn toàn sai.

Quan niệm này không những phi thực tế mà còn thiếu tôn trọng người phụ nữ. Bất kể giàu nghèo, địa vị xã hội hay hoàn cảnh thế nào, người phụ nữ vẫn có quyền được cảm thấy đau khổ, thất vọng và lúc đó họ rất cần sự quan tâm, thấu hiểu của chồng.

Các nghiên cứu về đời sống vợ chồng gần đây còn cho thấy, nếu lúc cảm thấy đau khổ mà phụ nữ không được nâng đỡ, chia sẻ thì sẽ không bao giờ họ cảm thấy thực sự hạnh phúc. Bởi vì muốn cảm nhận được niềm hạnh phúc lớn lao, người phụ nữ phải có lúc chìm sâu xuống đáy giếng tâm hồn để giải thoát, hàn gắn, làm trong sạch tình cảm của mình. Giống như để có thể cảm thấy một bữa ăn ngon, người ta cần phải đói.

Khi tình cảm của người phụ nữ dâng lên, họ bằng lòng với thực tại nhưng khi đợt sóng tình cảm bắt đầu rút xuống mới là lúc họ ý thức được mình còn thiếu những gì. Giống như cái cốc chỉ có nước đến một nửa, khi tình cảm đang dâng lên người ta nhìn vào nửa có nước và hài lòng với sự đầy đủ của mình, còn khi xuống dốc, người ta nhìn vào nửa không có nước và chỉ thấy tất cả là trống rỗng.

Vợ chồng chỉ có được hạnh phúc khi cả hai đã đồng cảm với nhau, khi vui cùng vui, khi buồn cùng chia sẻ và sẽ là bất hạnh nếu một trong hai người có trái tim vô cảm với người kia.

DẠY GÌ CHO CON?

Đơn giản lắm! Dạy những gì quan trọng với cuộc sống, nhưng nhà trường chưa chạm tới...

Đầu tiên, phải dạy con là ý thức về mình, xem mình là ai, mình đang ở lứa tuổi nào, mình có gì độc đáo khác biệt, mình đang ở vị trí nào trong bức tranh lớn của gia đình và xã hội xung quanh.

Thứ hai, là dạy con có ý thức về cuộc sống, khởi đầu từ những quan sát thường ngày, xem cuộc sống của con gồm những gì, có liên hệ đến những ai, con có thể làm gì ở trong đó, cái gì con làm vì niềm vui thích, cái gì là trách nhiệm phải hoàn thành.

Thứ ba, là dạy con cách tổ chức cuộc sống cá nhân, từ sắp xếp thời gian sao cho đi ngủ và thức dậy đúng giờ, giữ gìn vệ sinh cá nhân hợp cách, sắp xếp sách vở, bàn học ngăn nắp, giữ cho phòng riêng được sạch sẽ gọn gàng, giữ đúng thời gian biểu đã thoả thuận cùng bố mẹ…

Sau đó, tham gia vào việc tổ chức cuộc sống gia đình, từ chia sẻ việc nhà, đến lựa chọn cuối tuần đi đâu, làm gì, mình có vai trò gì trong gia đình, đâu là phần trách nhiệm của mình, đâu là phần mình có thể đóng góp. Từ đó, con sẽ học được cách làm chủ và tự tổ chức đời sống của mình.

Thứ tư, có thể dạy con là các kỹ năng sống cơ bản, như biết xin lỗi và cảm ơn; biết chào hỏi; biết nói điều mình muốn, hỏi đáp nhã nhặn, lễ phép; có ý thức giữ lời; biết biểu lộ cảm xúc đúng mực; biết ôm bố mẹ và anh chị em; biết khen ngợi và an ủi người khác; biết nghe khi người khác nói…

Rồi cùng với đó là những việc nhà thiết yếu cho đời sống của con sau này, như giặt và phơi đồ, nhặt rau, rửa bát, nấu cơm, sử dụng đồ gia dụng, sắp xếp phòng ốc, bày biện trang trí…

Sau đó là những kỹ năng sinh tồn, như cách về nhà nếu đi lạc, nếu gặp hoả hoạn thì phải làm sao, sang đường thế nào cho an toàn, tiêu tiền thế nào cho đúng, những tình huống nào là nguy hiểm…

Cứ giản dị như thế, đi từ chính con người mình ra những việc xung quanh, từ trong nhà ra ngoài ngõ, từ cụ thể đến trừu tượng, từ hiện tại đến tương lai… Không có giáo trình cụ thể. Cũng không có thời khoá biểu cố định. Nhưng thường trực, tận tâm và kiên trì.

Như thế, cha mẹ không chỉ là cha mẹ, mà còn là người đồng hành cùng con, vừa hướng dẫn, vừa hỗ trợ con đi qua cuộc sống này trong những năm tháng đầu đời.

Lưu ý rằng, học để biết thì đơn vị tính bằng ngày, học để làm thì đơn vị tính bằng năm, học để trưởng thành thì đơn vị tính bằng thập kỷ. Những cái học dài hơi như thế không nhà trường nào có thể thực hiện được.

Chỉ có giáo dục trong gia đình mà ở đó cha mẹ có hàng chục năm để đồng hành cùng con, ở đó có những tình huống người thực việc thực để thực hành, thì học để làm và học để trưởng thành.

Nếu bậc làm cha mẹ nào không nhận ra được điều này, và không chủ động dẫn dắt việc này, thì thực là đã bỏ lỡ cơ hội dạy con trưởng thành. Hẳn nhiên, cũng không làm tròn trách nhiệm của người làm cha mẹ vậy.

NGẪM

Ngẫm thấy rằng, người ta có thể giải mã được hết thảy những gì bí mật, ví như: mặt trăng thế nào, trái đất ra làm sao,... bằng phỏng đoán, bằng sự hỗ trợ của những phương tiện khoa học kỹ thuật hiện đại... Thế nhưng, cũng có những bí mật mà chỉ có chính cá nhân mới tự giải mã cho mình, bằng cả quãng thời gian đi hết cuộc đời...

Khi còn nhỏ, có một lần tôi hỏi mẹ: Mẹ ơi! đi hết biển là gì...?

Câu hỏi chẳng đâu vào đâu ấy, tôi thấy mẹ phải huy động tất cả những hiểu biết, những kinh nghiệm của cả một đời, kinh nghiệm có được của những vụ mùa chiêm trồng lúa chiêm, vụ mùa trồng lúa mùa,... Đại loại rằng, đi hết biển, con sẽ nhìn thấy nhiều điều kỳ lạ, rộng lớn hơn nhiều những điều mà con nhìn thấy trong cái làng nhỏ bé của mình...

Câu chuyện của mẹ, tôi nhớ mãi. Sau này lớn lên, rời bỏ cái làng nằm hắt hiu giữa cánh đồng không mông quạnh, có con sông chảy đến đó bỗng dưng đổi dòng, rồi nặng nề trườn mãi đi xa tít. Có lẽ, sông đi về phía biển...

Tôi không trông mong mình có cơ hội đi hết biển, để tự mình trả lời rằng: đi hết biển là gì?

Nhưng những người tôi gặp, những người đã từng đến biển hay đã đi về từ biển, thì họ bảo rằng: đi hết biển, ấy là quay trở về đất nước mình, quê hương mình về cái làng nhỏ bé nằm hắt hiu trên đoạn gấp của dòng sông cụt,... Nghĩa là, người ta đi hết một vòng, sẽ trở lại chính điểm mà mình đã đứng, khi bắt đầu xuất phát...

Tôi đồ rằng, những người ấy, họ đã đi hết biển, hay chí ít cũng trở về từ biển, có lẽ họ có cái lý của họ, khi nói rằng, đi hết biển sẽ về đến nhà mình, thì có lẽ, họ nói đúng như những lời chiêm nghiệm!

Đi hết biển là nhà... Có lẽ...

TẾT BỐ VỢ

Trong thời gian trước khi làm đám cưới, các chàng rể tương lai đã có cái lệ là sắm sanh chút quà vào dịp Tết Nguyên đán mang sang nhà ông nhạc để tỏ lòng hiếu thảo, biết ơn. Sau khi cưới thì vẫn biếu quà Tết.

Quà thì đơn giản, con gà, thúng gạo nếp, hoa quả theo mùa... và không thể thiếu cút rượu ngon.

Vì quà biếu bố vợ mà không có rượu thì vứt? Nghèo thì chỉ chút hoa quả, giàu thì có con gà, gói mứt, hộp bánh... nhưng kiểu gì cũng phải kèm thêm tý cay cay thì giỏ quà Tết rước lên nhà cụ nhạc nó mới có ý nghĩa được.

Không lẽ lại tặng áo sơ mi hay vợt tennis? Rể xoàng thì cuốc lủi, rượu ta. Rể oách thì rượu Tây đắt tiền. Phải chăng là các chàng đã trót (hoặc sắp) “ẵm”mất cô “con gái rượu” của bố rồi nên muốn đền bù chút ít?

Ngày rượu rởm còn tràn lan, khối chàng mất vợ vì trót để bố vợ bẽ mặt với khách khứa. Đầu xuân ngậm phải ngụm rượu nhạt toẹt thì dù có thông cảm đến mấy cũng phải lẩm bẩm rằng “Không lẽ nó bảo con gái mình cũng rởm, cũng nhạt toẹt như cái thứ nước này!”. Thế nên các chàng trai trẻ thêm một nhiệm vụ khó khăn nữa là làm thay quản lý thị trường ngày Tết, để truyền tai nhau hàng này, hàng kia bán rượu đã qua thẩm định, làm ăn uy tín... Trước Tết năm nào họ cũng chung một niềm hy vọng rằng đám làm rượu rởm năm nay nhân đức hơn năm trước mà tăng phần thật, giảm phần giả.

Rể ngoan thường thì chọn rượu hợp ý bố vợ cho phải đạo. Cụ thích cuốc lủi thì lần mò tìm đúng loại rượu quê thơm phức. Cụ thích vang thì rể cùng phải tự mình bồi bổ kiến thức về nho, về mùa thu hoạch, đặng kiếm được chai vang oách. Lỡ cụ có xa xỉ mà thích Cognac hay Whisky thì rể cũng ráng mà dồn tiền thưởng Tết để bố vợ có tí tự hào lúc mở rượu ra khoe với bạn bè... Mấy tay rể ít ngoan hơn, nhưng vẫn tình cảm, đáng yêu, thì chọn biếu loại nào mình thích uống.

Gặp được ông nhạc thích rượu thì thực là số hên. Cho dù bất đồng quan điểm “Mày cuỗm con gái yêu của bố...”, “Đâu, con gỡ bom mìn cho nhà ta đấy chứ...” thì cả hai vẫn dễ dàng đồng cảm sau vài chén rung rinh. Rượu mà thơm thơm, ngon ngon thì có khi bao nhiêu tật xấu con gái bố cũng nhận hết về phần mình ấy chứ! Còn mà hai bố con hết nửa chai thì kiểu gì cụ cũng chỉ cho các chị vợ đến nơi đến chốn, theo kiểu “Bà ấy nhà này ngày xưa cũng thế. Bố xử đẹp luôn! Mày cứ thế mà làm”.

Nhưng mà gặp ông bố vợ tửu lượng không cao cũng chả sao. Các rể thậm chí còn dồn nhiều công sức vào công cuộc tìm rượu ngon hơn. Đơn giản là vì “Biếu cụ xong không mình uống thì ai? Cứ nhét vào giỏ quà chai nào mình thích nhất cho oách.” Bố vẫn mát mặt còn con vẫn có tiếng (và cả miếng) thơm. Ấy là chưa kể ông nhạc tửu lượng không cao sẽ dễ rung rinh hơn, nhanh say hơn và nhất định là sẽ chia sẻ được nhiều ý kiến dạy vợ bổ ích hơn. Nhiều ông râu quặp, thường bị vợ cấm uống rượu ở nhà, thì coi đây là cơ hội tốt để “chuyển rượu vào nhà kho”, tìm các cơ hội “giải ngân” ở nhà bố vợ mấy ngày Tết một cách đàng hoàng. Oách và thoải mái hơn uống ở nhà nhiều.

Ấy là chuyện vui. Vào những ngày này, giở báo ra khó tìm được chuyện gì hay ho. Rặt chỉ toàn thấy chuyện “con rể đốt nhà bố vợ”, “mâu thuẫn mang mìn đến nhà ông nhạc”, “con rể đâm bố vợ”, “bố vợ xiên con rể vì không chịu chăn vịt” thấy lạnh lưng! Cứ như thể chúng ta đang chuẩn bị đối mặt cuộc chiến giữa hai phe là con rể và bố vợ vậy. Cái câu “bố vợ phải đấm” ngày trước e vẫn còn quá nhẹ.

Ngẫm cho kỹ thì thứ quà tốt nhất các chàng rể có thể mang tặng cho bố mẹ vợ không phải mấy chai rượu hay mấy gói quà. Chẳng cụ nhạc nào thấy quà còn đáng giá nếu con gái mình vẫn nghe chửi đều đều hay thậm chí sứt đầu mẻ trán rồi khóc tu tu chạy về nhà bố mẹ đẻ sau những cuộc “tranh luận, “tìm hiểu lẫn nhau” hậu ngày cưới. Chẳng thà không nhận được quà mà thấy con gái mình vui vẻ còn hơn. Và thiết nghĩ đám con rể kia cũng không cần nghĩ tới giỏ quà Tết làm gì cho phí tiền.

TRÁCH NHIỆM CÁ NHÂN

Ta thấy ở trẻ em khoảng một tuổi có hai biểu hiện xuất hiện song song và rõ nét ấy là sự đòi hỏi (muốn hết cái này đến cái khác) và sự xấu hổ (bị mẹ hay anh chị lêu lêu). Như là một sự sắp đặt của tạo hóa trong tâm lý chúng ta cái sau kìm hãm cái trước. Sự đòi hỏi tạo nên tính tham lam sau này, còn sự xấu hổ là cội nguồn của trách nhiệm cá nhân. 

Nói về trách nhiệm cá nhân ta thường nghĩ nó là một cái, một thứ nằm trong lĩnh vực lý trí, nhưng thực ra nó là một tình cảm và khi bị đụng đến nó sẽ gây đau đớn trong lòng chúng ta. Nó là một sự tổn thương tình cảm và do đó là một sự trả giá trong cuộc đời mà ta phải chịu đựng để được thăng bằng về tâm lý.

Thường khi phải nêu ra trách nhiệm cá nhân của một ai thì chúng ta thường ngại ngùng vì sợ làm mất lòng họ. Sự ngại ngần đó gây ra một hệ quả là khi không chỉ ra lỗi của người khác thì ta cũng ít nhận lỗi của mình để mà nói đến trách nhiệm cá nhân.

Tình cảm ấy lại được thúc đẩy bởi hoàn cảnh kinh tế. Đã có một thời gian dài chúng ta sống trong cảnh thiếu thốn về vật chất, ở đó tài sản chung và riêng lẫn lộn. Trong cảnh thiếu thốn người ta không ngần ngại chia sẻ cái mình có, do vậy ít có ai tranh giành cái này là của tôi, cái kia là của anh để có một sự rạch ròi về mình và người trong ý nghĩ.

Hai yếu tố tâm lý và vật chất kia kết lại với nhau khiến cho cái tôi trong nhiều người không có dịp tỏa sáng để họ nghĩ đến hay chấp nhận trách nhiệm cá nhân, chưa kể đến chuyện chấp nhận như thế là một sự trả giá và thương tổn. Chúng ta thấy ở ngoài đường, người đi xe ngang nhiên vi phạm đèn xanh, đèn đỏ mà không ai nói gì (trừ cảnh sát giao thông vì nhiệm vụ) ấy là vì chúng ta mặc nhiên không đòi hỏi ở nhau một trách nhiệm gì.

Khi kinh tế khá lên, cơ hội mở ra trong hơn 10 năm nay, vẫn không ai nói ai, không đặt ra trách nhiệm gì cho nhau. Thời gian này, tính tham lam được xổ lồng. Tuy nhiên, bởi kết cấu tâm lý của con người là sự tham lam phải đi kèm với sự xấu hổ, nên khi được tham lam tùy thích thì sự xấu hổ cũng xuất hiện trong lòng, nhất là lúc ngồi một mình. 

Xã hội của chúng ta được xây dựng lên đơn vị nền tảng là tập thể và tập thể được giao sứ mạng chăm sóc đoàn viên. Tổ chức ấy tốt trong những hoàn cảnh nào đó nhưng nhất định không phải là trong mọi hoàn cảnh. Nó tốt khi tập thể có những mục tiêu cụ thể và chung nhất. Chẳng hạn, bảo vệ tổ quốc, chiến đấu dành độc lập và khi kẻ thù ở ngay trước mặt.

Tuy nhiên, khi mục tiêu không cụ thể hoặc ai cũng có thể tự mình đạt được mục tiêu cho riêng mình, như khi kinh doanh kiếm lời, hay lúc sử dụng quyền hành để kiếm lợi thì cơ chế tập thể lại trở thành nội dung dưỡng những hành vi bất công, sự hưởng lợi không bị trả giá và trách nhiệm cá nhân có thể “lẩn như chạch”.

Giả sử bạn chơi chung trong một nhóm. Nếu phát hiện thấy cái bút của mình bị mất mà bạn hỏi “Có ai thấy cái bút của tôi không?”, thì thường là chẳng có câu trả lời nào. Người nào đã cầm được cái bút của bạn mà có lòng tham thì họ cũng chẳng cần phải nói gì vì câu hỏi không đặt thẳng cho họ. Câu hỏi của bạn đặt ra với tập thể có thể làm người ấy áy náy một chút nhưng cái bút đẹp (tức là lòng tham) sẽ cuốn họ đi ngay. Còn nếu bạn đặt thẳng cho họ thì họ sẽ bị lúng túng và bạn có quyền nghi. Trong tập thể ít có sự áy náy cá nhân để mà nói đến trách nhiệm cá nhân. Đúng hơn, tập thể không hề mang trách nhiệm cá nhân, giống như một pháp nhân không thể giết người.

Ngày xưa, lúc còn bé khi bị phạt tập thể bạn không cảm thấy xấu hổ với người bên cạnh vì họ cũng bị như mình. Sự xấu hổ nếu có thì với một tập thể là một lớp khác chứ không phải với từng cá nhân, bạn là một cá nhân nên cũng không thấy chi. Hơn nữa nếu vì lỗi của mình mà tập thể bị phạt thì bạn vẫn lấp liếm được rằng: “Hôm nọ nó làm mình cũng bị phạt lây vậy”. Qua tập thể người ta có thể nấp vào đó để không còn bị trách nhiệm cá nhân dày vò. Thế nhưng khi chối từ trách nhiệm thì họ đã tự hủy cái tôi của mình.

Cuối cùng, khi bị phạt tập thể hay bị chỉ trích sau này, người trong nhóm dễ trở nên thương nhau hơn theo khẩu hiệu “đoàn kết và đấu tranh”. Tâm niệm này thúc đẩy sự bảo vệ lẫn nhau trong tập thể để chống lại người ngoài, hay áp lực bên ngoài mà lúc ấy cũng sẽ bị chụp mũ thành “phe khác”. Phe phái nảy sinh khi người ta phải dựa vào nhau để có sức mạnh trong lòng, và khi mình đã là một phe thì bên kia ắt phải -là phe khác, như thế mới cảm thấy an tâm khi kết hợp. Phe phái không làm cho trách nhiệm cá nhân nảy sinh. Hơn nữa, rất khó bắt lỗi một tập thể và tập thể cũng không cho phép làm như thế mà dù có làm được thì trong tập thể cũng chẳng ai cảm thấy thương tổn như lúc bị trừng phạt cá nhân.

Chưa hết! Tập thể ở ta mang vào mình sứ mạng chăm lo cho đoàn viên. Điều đó kéo dài đã lâu và trở thành một nếp nghĩ. Ngày nay khi trong xã hội có một ai đó làm điều gì xấu, dư luận nhất là báo chí, thường đặt câu hỏi cơ quan, đoàn thể nào chịu trách nhiệm? 

Tại sao phải nêu vấn đề cơ quan nào quản lý họ? Họ, chính họ, phải giữ mình trước, không cần đến cơ quan nào. Rõ là một câu hỏi ngây ngô nhưng nó không làm người nêu lên thấy như vậy nữa vì đó là câu hỏi đã trở thành truyền thống! Với những câu hỏi đại loại như thế thì rõ ràng, chuyện dư luận, vấn đề trách nhiệm cá nhân cũng ít được coi trọng.

Nền tảng tổ chức của xã hội ta đã một thời muốn đưa cá nhân con người vào nề nếp muốn cho vai trò của họ nhỏ đi, bằng cách giao cho tập thể một vị trí và một vai trò nổi trội. Vì thế tinh thần trách nhiệm cá nhân ở ta đã vô tình bị vùi dập. Nếu chúng ta dùng cách nấu nước cho sôi rồi tra gạo vào thì có nồi cơm. Nó khác với việc bỏ xương vào ninh thì có bát phở. 

Trải qua một thời gian dài, nếu chúng ta đã nấu phở thì bây giờ chưa thể đòi bát cơm.

Nỗi niềm yêu dấu

NỖI NIỀM YÊU DẤU

Xót lòng ta lắm người ơi! 

Áo nâu em mặc lánh đời tìm quên

Sân chùa lá rụng từng đêm

Xác xơ ngọn gió vương trên mắt sầu

Nhịp chuông sớm tối nguyện cầu

Hai hàng huyết lệ nhuốm mầu chia ly

Từ bi lòng nguyện ước gì

Sao đành kẻ ở, người đi ...hỡi trời. 

Từng hồi chuông đổ, chơi vơi 

Ngỡ ngàng , ta gọi tên người,... từng đêm.

- Nhật Hạ -

Chờ người

CHỜ NGƯỜI

Ta về Xứ Quảng chiều nay

Ngẩn ngơ đếm gió heo may quặn lòng

Chùa Cầu nghiêng mái vút cong

Đợi em đến lúc chiều không bóng người

Lang thang phố cổ mình tôi

Chờ em hun hút phố dài... mưa bay.

- Nhật Hạ -

Một

MỘT

Một mình chiều đứng ngẩn ngơ

Tìm câu thơ cũ một giờ bỏ quên

Lời người như một mũi tên

Neo vào nỗi nhớ một đêm hẹn hò

Người đi trắng một con đò

Một người chết đuối bên bờ nhớ nhung.

- Nhật Hạ -